Η EFSA δημοσίευσε το Ευρωβαρόμετρο 2025 για την ασφάλεια τροφίμων, αποκαλύπτοντας μια σαφή μετατόπιση στην ανησυχία των πολιτών:
οι Ευρωπαίοι ανησυχούν πλέον περισσότερο για φυτοφάρμακα, μικροπλαστικά και χημικά πρόσθετα, παρά για βακτήρια ή ιούς στα τρόφιμα.

Η αλλαγή αυτή αντανακλά τη νέα εποχή στην αντίληψη της ασφάλειας τροφίμων, όπου το επίκεντρο δεν είναι μόνο οι μικροβιολογικοί, αλλά και οι χημικοί και περιβαλλοντικοί κίνδυνοι.

Τι ανησυχεί περισσότερο τους καταναλωτές

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ευρωβαρόμετρου:

• Το 61% των πολιτών θεωρεί ότι τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων είναι ο μεγαλύτερος κίνδυνος.

• Το 56% ανησυχεί για τα μικροπλαστικά που ανιχνεύονται πλέον σε ψάρια, νερό και αλάτι.

• Το 48% δηλώνει ανησυχία για τα χημικά πρόσθετα σε επεξεργασμένα τρόφιμα.

• Μόνο το 28% αναφέρει βακτήρια όπως η Salmonella ή η Listeria ως πρωταρχικό φόβο.

Η στροφή αυτή αντικατοπτρίζει την επίδραση της κλιματικής αλλαγής, της περιβαλλοντικής ευαισθησίας και της ψηφιακής ενημέρωσης του κοινού.

Φυτοφάρμακα: Ο “Αόρατος” Κίνδυνος

Τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων παραμένουν κάτω από τα νομικά όρια σε πάνω από το 96% των δειγμάτων στην ΕΕ, ωστόσο η ανησυχία παραμένει έντονη.
Η EFSA επισημαίνει ότι οι έλεγχοι είναι συστηματικοί, αλλά οι πολίτες ζητούν περισσότερη διαφάνεια και πληροφόρηση για προέλευση και ιχνηλασιμότητα.

Για τις επιχειρήσεις τροφίμων, αυτό σημαίνει:

• Συνεργασία μόνο με πιστοποιημένους παραγωγούς,

• Επικαιροποίηση των τεχνικών φακέλων προμηθευτών,

• Ενσωμάτωση αξιολόγησης φυτοφαρμάκων στο HACCP ή ISO 22000.

Μικροπλαστικά: Νέος Παράγοντας Αβεβαιότητας

Τα μικροπλαστικά (<5mm) εντοπίζονται πλέον σε θαλασσινά, αλάτι, φρούτα και πόσιμο νερό.
Αν και η επιστημονική κοινότητα δεν έχει ακόμη πλήρως αποσαφηνίσει τις επιπτώσεις στην υγεία, η παρουσία τους μειώνει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών και πλήττει την εικόνα βιωσιμότητας των επιχειρήσεων.

Η πρόληψη περνά μέσα από:

• Ελεγχόμενη συσκευασία (χωρίς μεταναστευτικά πλαστικά),

• Περιορισμό μικροσωματιδίων σε γραμμές παραγωγής,

• Εφαρμογή προτύπων περιβαλλοντικής διαχείρισης (ISO 14001).

Πρόσθετα και Επεξεργασμένα Τρόφιμα

Η συζήτηση γύρω από τα E-numbers, τα συντηρητικά και τα γλυκαντικά εντείνεται.
Αν και οι εγκρίσεις της EFSA βασίζονται σε αυστηρές τοξικολογικές αξιολογήσεις, η αντίληψη του “τεχνητού” προκαλεί ανασφάλεια.
Πολλές επιχειρήσεις στρέφονται πλέον σε “clean label” πρακτικές - λιγότερα πρόσθετα, πιο διαφανής επισήμανση.

Η νομοθεσία για επισήμανση (Reg. (ΕΕ) 1169/2011) απαιτεί πλήρη και ακριβή αναγραφή, ενώ οι έλεγχοι ΕΦΕΤ εστιάζουν όλο και περισσότερο στην ορθή χρήση και δήλωση προσθέτων.

Πώς μπορούν να ανταποκριθούν οι επιχειρήσεις

Η αυξανόμενη ευαισθησία των καταναλωτών σημαίνει ότι η ασφάλεια τροφίμων πρέπει να αντιμετωπίζεται ολιστικά — συνδυάζοντας ποιότητα, διαφάνεια και βιωσιμότητα.

Οι βασικές ενέργειες:

1. Αναθεώρηση HACCP για ενσωμάτωση χημικών και φυσικών κινδύνων.

2. Αξιολόγηση προμηθευτών με βάση ESG κριτήρια.

3. Εκπαίδευση προσωπικού στην επικοινωνία κινδύνου και στην υπεύθυνη επισήμανση.

4. Αναλυτική ιχνηλασιμότητα από το χωράφι έως το ράφι.

5. Επικοινωνία προς τον καταναλωτή με ειλικρίνεια και επιστημονικά τεκμηριωμένες πληροφορίες.

Πώς μπορεί να βοηθήσει η SafeEat

Η SafeEat παρέχει υπηρεσίες που βοηθούν τις επιχειρήσεις να ανταποκριθούν στις νέες απαιτήσεις:

• Αναθεώρηση HACCP με ενσωμάτωση χημικών και περιβαλλοντικών κινδύνων.

• Έλεγχο ετικετών βάσει κανονισμών ΕΕ για φυτοφάρμακα και πρόσθετα.

• Εκπαίδευση προσωπικού στην ασφάλεια, την ιχνηλασιμότητα και τη βιώσιμη διαχείριση.

• Στρατηγική επικοινωνίας κινδύνου για ενίσχυση εμπιστοσύνης καταναλωτών.

Η αντίληψη της ασφάλειας τροφίμων αλλάζει. Οι επιχειρήσεις που επενδύουν στην πληροφόρηση, τη διαφάνεια και τη βιωσιμότητα αποκτούν σαφές προβάδισμα.
Η SafeEat βοηθά τις επιχειρήσεις να συνδέσουν τη συμμόρφωση με την εμπιστοσύνη και την ασφάλεια με την αξιοπιστία.